728 x 90

اقتصاد در وضعیت هشدار بالا

اقتصاد بحرانی و شکننده نظام آخوندی
اقتصاد بحرانی و شکننده نظام آخوندی

روز ۱۹مرداد رسانه‌های حکومتی به‌ نقل از گزارش جدید بنیاد صلح در مورد وضعیت اقتصادی رژیم نوشتند که این بنیاد اقتصاد ایران را در وضعیت «هشدار بالا» ارزیابی کرده است. بنا‌ به این گزارش رژیم در بین ۱۷۸کشور پایین‌تر از کشورهایی مثل کامبوج و گواتمالا، در ردهٔ ۵۲قرار گرفته. این بررسی شامل زیرشاخه‌های درآمد سرانه، تولید ناخالص داخلی، نرخ بیکاری، تورم، بهره‌وری، سطح بدهی، میزان موفقیت کسب و کارهای جدید، حجم تجارت داخلی و خارجی، برنامه‌های ریاضت اقتصادی و شکاف طبقاتی بوده است.

چرا اقتصاد ایران در حاکمیت آخوندی به این وضع رسیده است؟ پاسخ را از اعترافهای رسانه‌ها و مهره‌های حکومتی در مورد برخی زیر شاخه‌های مورد توجه بنیاد صلح دنبال می‌کنیم:

کارشناسان حکومتی در مورد شکنندگی اقتصاد ایران به دو دسته از علت ها توجه دارند. اول علت‌های اخص اقتصادی که شامل وضعیت درآمدی و بودجه‌بندی و ساختار رانت ساز اقتصاد کشور است و دوم علتهای سیاسی و ساختار حاکمیتی که به بافت و ماهیت نیروهای حاکم راه می‌برد.

در مورد علل اخص اقتصادی که منجر به شکنندگی اقتصاد در وضعیت هشدار بالا شده است کمال اطهاری یک کارشناس حکومتی می‌گوید: «با توجه به پروژه‌هایی که بدون حساب و کتاب به اجرا در می‌آید، بودجه به‌صورت یک مخزن سوراخ است، که از هزار جای آن نشتی دارد و هر کسی چه به‌صورت آشکار و چه به‌صورت پنهان به بودجه دست‌اندازی می‌کند».

این کارشناس حکومتی با اشاره به کسری ۱۵۰هزار میلیارد تومانی بودجه ۹۸و رو آوردن رژیم به موجودی صندوق توسعه ملی،کسری بودجه را به «چاه ویل» تشبیه کرده است که «تمام منابع را می‌بلعد». این کارشناس حکومتی سپس در ورای مشکل کسری بودجه که به «چاه ویل» تبدیل شده مشکل ناکارآمدی نظام اقتصادی در رژیم را با عنوان « فقدان یک برنامه جامع، کامل و یکپارچه» مطرح کرده و می‌افزاید:«هنوز یک سند برای توسعهٔ پایدار وجود ندارد».

محمود جامساز یک اقتصاددان دیگر حکومتی مشکل اقتصاد در نظام آخوندی را مربوط به «ساختار رانتی دولت و ضعف عملکرد دولتها در سیاست‌گذاری و همچنین روابط ضعیف و نامطلوب دیپلماتیک دانسته و ضمن اشاره به اعتیاد ساختار بودجه به خام فروشی نفت در طول سالیان، در مورد پیآمد سیاست‌های دولت در چاپ اسکناس بدون پشتوانه می‌نویسد: «با وجود عبور حجم نقدینگی از مرز شگفت‌آور دو هزار هزار میلیارد تومان، دولت نشان داده که قدرت هدایت نقدینگی به سمت تولید داخلی را ندارد». این اقتصاددان حکومتی در حالی که مافیاهای قدرت در درون رژیم را «صاحبان قدرت» نامیده می‌نویسد: «حجم بسیار بالایی از نقدینگی به انحصار گروهها و صاحبان قدرت درآمده است و ناتوانی دولت در اخذ مالیات از این گروهها و صاحبان قدرت توانسته رقم فرار مالیاتی صاحبان قدرت اقتصادی سیاسی را به بیش از۲۵هزار میلیارد تومان برساند و بر حجم مفاسد عظیم اقتصادی بیفزاید».

این کارشناس حکومتی در ادامه ضمن اشاره به بازیهای بی‌فرجام دولت با نرخ ارز به تاثیر بحرانهای خارجی رژیم بر بی‌ثباتی اقتصادی اشاره کرده و نوشته است: «شرایط کنونی، ایران را در وضعیتی قرار داده که نه رغبتی به مذاکره با کشورهای غربی دارد و نه طالب جنگ است. در این شرایط باید پرسید این سیکل معیوب تا کجا ادامه خواهد داشت؟ به این ترتیب روند دیپلماسی کشور و روند تجارت خارجی و دسترسی پایین دولت به منابع حاصل از فروش نفت از بحران جدید اقتصادی خبر می‌دهد، چه آن که سیاست دولت در کاهش موقتی قیمت دلار نیز با کاهش قیمت کالاهای داخلی همراه نبوده و از عدم توانایی و ناکارآمدی سیاست‌های دولت تا به امروز حکایت دارد».

برخی رسانه‌های حکومتی هم در علت عقب افتادگی اقتصاد ایران، ساختار قرون‌وسطایی رژیم حاکم را علت این امر دانسته‌اند. از جمله روزنامهٔ حکومتی جهان صنعت ادعای « انقلابی‌گری خرده بورژوایی» حاکم را که« رنگ و بوی فئودالی» دارد زمینه‌ساز عقبگرد اقتصاد کشور دانسته و می‌نویسد: «با به کار بردن الفاظی مردم‌پسند سیاست‌هایی هم‌چون بازگشت به تجارت را محور قرار می‌دهد. این الگو در اقتصاد ایران از محوری چون بازگشت به تجارت آغاز شده و هم‌اکنون با محوریت توسعه گردشگری به حیات خود ادامه می‌دهد». و سپس نتیجه می‌گیرد:« آنچه روشن است این است که رانت‌جویی در تمامی الگوها و مسیرهای توسعه‌یافتگی اقتصاد ایران از بخش مسکن و کشاورزی و زراعت گرفته تا گردشگری را دربر می‌گیرد که نه تنها بخش صنعت را به مرز ورشکستگی کشانده که آسیب‌های عمده‌یی را نیز متوجه بخش کشاورزی و محیط‌زیست کرده است».

این روزنامه حکومتی در ادامه به‌صورت تلویحی به انهدام سرمایه‌های مردم ایران در راه توسعه نظامی و دخالت‌های منطقه‌یی اشاره کرده و نوشته است « تکیه بر مسیر صلح‌آمیز ضروری است، چه آن که خوابیدن روی موشک غیرممکن است». و در پایان نسبت به پی آمد ادامه این روند هشدار داده و نوشته است« با استناد به این موضوع که «شو روی در اوج از هم فروپاشید نه در هبوط»، باید گفت ایران نیز می‌تواند در اوج قدرت نظامی‌اش به سرنوشت مشابهی دچار شود».

 

 

گزیده ها

تازه‌ترین اخبار و مقالات