«آنك منم
میخ صلیب از کف دستان به دندان برکنده.
آنك منم
پا برصلیب باژگون نهاده
با قامتی به‌بلندی فریاد.»[۱]
در شبی که آیین‌اش بیداد فریادکش است، آفریدن «داد»، نه آن‌گونه که اسطوره، نه آن‌گونه که حماسه، که آفرینش آزادی در زه‌دان اندیشه و اراده‌ی توانستن و بایستن است. هنگامه‌‌ای که بیدادگر فریادکش، راه دادخواهی در معبر شهر را می‌بندد، «زندانی سیاسی» تولد نوین دادگر ملتی‌ست.
غرور میهن را این‌جا بجوی، نماد آزادی را این‌جا بجوی، اصالت و انطباق هویت انسانی با رسالت تاریخی‌اش را این‌جا بجوی. اگر بیدادگر فریادکش ولایی ــ آخوندی، به کشتن چراغ معانیِ هویت انسانی نشسته است، تو شمع توفان‌شکننده‌ی زندانی سیاسیِ پایدار را دریاب، رایتِ اصالت، شرافت، معنویت و انسانیت را بر دریچه‌های «داد» برافراشته است. آن که چشمان زنگارزدوده و وجدان پرنیانیِ جهانی را صید می‌کند، انسان سرنوشت‌ساز زندانیِ سیاسیِ پایدار در بیدادگرترین عصر غربت «داد» و «هویت» و «اصالت» است.
مؤسسه‌ی «کارزار جهانی حقوق‌بشر مگنیتسکی» از کدام دریچه به کشف یک دادخواه مبارز و پایدارِ باهویت و بااصالت به‌نام محمدجواد وفایی ثانی نائل آمد؟ این مؤسسه علت دقیق خواستگاه و چراییِ انتخاب این مؤسسه برای اهدای جایزه به محمدجواد را استدلال نموده است. این علت و چرایی، از یک مسیر و انتخاب و از یک پرداخت بهای ضروری در جهان ما برای «حفاظت از آزادی بیان و کرامت انسانی» برآمده است:
«پرونده محمدجواد وفایی ثانی نشان‌دهنده شجاعت کسانی است که در برابر سرکوب سیاسی ایستادگی می‌کنند و ضرورت فوری حفاظت از آزادی بیان، کرامت انسانی و حاکمیت قانون را برجسته می‌سازد.»
تنی چند از زندانیان سیاسی که خود سال‌های مبارزه و پایداری ستایش‌انگیز با محمدجواد را داشته و دارند، در همبستگی با او، جملگی تجربه‌ی زیست مشترک با وی را در آینه‌ی پیام تبریک‌شان متجلی نموده‌اند:
ــ مهدی وفایی: «تو نشان دادی که شرافت نه خریدنی است، نه شکستنی و نه زندانی کردنی، بلکه در سخت‌ترین لحظات درخشان‌تر از همیشه جلوه می‌کند.»
ــ زهرا صفایی: «فخر واقعی تو صرفاً در دریافت این جایزه نیست، بلکه در راه پررنج و شکنجی است که پیموده‌ای و تاب آورده‌ای و امیدی است که زنده نگه‌داشته‌ای.»
ــ علی معزی: «سرانجام، جهانیان صدای شجاعت و ایستادگی و وفاداری به آرمان آزادی مردمت را شنیدند. مقاومت تو طی چند سال زیر حکم اعدام، مجامع بین‌المللی حقوق‌بشری، شخصیت‌های سیاسی و ورزشی جهان را در برابر شجاعت و شرافت‌ات به تکریم و تجلیل برانگیخت.»
ــ سعید غریبی، روح‌الله اسکندرپور و رضا حیدری در پیامی مشترک: «زندانی ای اوج فریاد! زندانی ای هر دم در یاد! / در نگه همه‌گان تو همان شیری.»
پیام محمدجواد وفایی ثانی به دست‌اندرکاران برگزاریِ جلسه‌ی اهدای جایزه به وی، هم حکایتی تاریخی و جاری‌ست، هم داستان نسلی‌ست که زیست‌اش آینه‌ی «بهای آزادی»ست، هم چراغ بام بلند آرزومندی‌اش برای «ایرانی آزاد و دموکراتیک»، عهد استواری‌ست:
«دوستان عزیز!
به همه شما که در کنفرانس لندن گرد آمده‌اید، درود می‌فرستم و از صمیم قلب سپاسگزارم. اهدای «جایزه فعال برجسته حقوق‌بشر ۲۰۲۶» برای من افتخار بزرگی است.
من این جایزه را تنها متعلق به خودم نمی‌دانم. من عضو کوچکی از این مقاومت هستم که سال ها است علیه رژیم بنیادگرای اسلامی مقاومت کرده تا مردم ایران به آزادی برسند.
من این جایزه را به‌نام همه کسانی می‌پذیرم که به جرم آرزوی ایرانی آزاد، زندانی، شکنجه و تهدید شده‌اند یا حکم اعدام گرفته‌اند؛ به‌نام هم‌رزمانم در کانون‌های شورشی و نسلی که بهای آزادی را با جان خود می‌پردازد.
دیکتاتوری از انسان‌های ایستاده می‌ترسد. در تابستان ۱۳۶۷، حدود ۳۰ هزار زندانی سیاسی که اکثریت آنها از هواداران سازمان مجاهدین خلق ایران بودند، به دلیل پافشاری بر آرمان‌هایشان قتل‌عام شدند. امروز من هم به همان جرم به اعدام محکوم شده‌ام؛ چون حاضر نیستم شرافت خود را انکار کنم.
ما ایرانی آزاد و دموکراتیک می‌خواهیم؛ ایرانی که در آن نه شاه و نه شیخ حاکم باشد، مردم آزادانه رأی دهند، زن و مرد برابر باشند، تبعیض بر اساس قومیت، دین و عقیده وجود نداشته باشد و هیچ‌کس به خاطر مخالفت سیاسی زندانی یا اعدام نشود. این آرمان‌ها در برنامه ۱۰ ماده‌ای خانم رجوی ترسیم شده است.
من بر عهد خود استوارم و تا آزادی مردم ایران در برابر ستم، سر خم نخواهم کرد. همان‌طور که رهبر مقاومت گفته است: ما مقاومت می‌کنیم، پس هستیم.
زندانی سیاسی هوادار سازمان مجاهدین خلق
محمدجواد وفایی ثانی»
پی‌نوشت ــــــــــــــــــــــــــــ
[۱] احمد شاملو، از شعر «وصل»
